ออฟฟิศซินโดรม ภัยเงียบของคนทำงานยุคใหม่ บางครั้งนั่งทำงานนาน ๆ บางคนก้มดูมือถือทั้งวัน ไม่ค่อยได้ลุก เดิน หรือขยับร่างกาย รู้ตัวอีกทีมีอาการ ปวดคอ บ่า ไหล่ หลัง ชาแขน มือ หรือปวดหัวเรื้อรัง
Alexithymia (อเล็กซิไทเมีย) คือ ภาวะทางจิตวิทยาที่บุคคลมีความยากลำบากในการรับรู้ เข้าใจ และอธิบายอารมณ์ของตนเอง พูดไม่ออกบอกไม่ถูก ใจอาจจะรู้สึกแต่กลับบอกไม่ได้ว่ามีอารมณ์อย่างไร
การเสพติด (Addiction) ไม่ได้หมายถึงเพียงการติดสารเสพติดเท่านั้น แต่ยังรวมถึงการติดพฤติกรรม เช่น การพนัน เกม โซเชียลมีเดีย การช้อปปิ้ง หรือความสัมพันธ์บางรูปแบบ นักจิตวิทยาพบว่า “ผู้เสพติดส่วนใหญ่มีรูปแบบพฤติกรรมและความคิดที่คล้ายคลึงกัน” หรือที่เรียกว่า Pattern of Addiction
“อยากเป็นฮีโร่ (Hero Syndrome)” คือ ภาวะที่มีพฤติกรรมและแรงจูงใจทางจิตใจว่าตนเองเป็น “คนสำคัญ” คุณค่าในตนเองเกิดจากการได้รับคำชื่นชม
Silent Brain Effect คือ ภาวะที่เด็ก “เงียบมากเกินไป” จากการเติบโตในสภาพแวดล้อมที่อารมณ์ถูกกดทับ ไม่ได้รับการยอมรับหรือรับฟัง ทำให้สมองเรียนรู้ว่า “การนิ่งและไม่แสดงความรู้สึก คือ วิธีเอาตัวรอดที่ปลอดภัยที่สุด”
การทำร้ายตนเอง … โดยไม่มีเจตนาฆ่าตัวตาย (Nonsuicidal Self-Injury: NSSI) เป็นพฤติกรรมที่พบได้มากในวัยรุ่นและวัยผู้ใหญ่ตอนต้น แม้จะดูน่ากลัวและยากจะเข้าใจ แต่ในมุมมองทางจิตวิทยา พฤติกรรมนี้คือสัญญาณเตือนของความเจ็บปวดทางใจมากกว่าความต้องการทำร้ายร่างกายจริง ๆ
อาการนอนละเมอ ถือเป็นความผิดปกติของการนอนหลับที่ไม่ควรมองข้าม อาการนอนละเมอมักเกิดหลังจากนอนหลับไปเพียงไม่นาน อาจจะมีทั้งลืมตาและหลับตา หลายคนอาจไม่รู้ว่า “การนอนละเมอ”
“Kagongjok” หมายถึง “คนกลุ่มที่ใช้ชีวิตอยู่ในโลกเสมือนมากกว่าโลกจริง” ส่วน “Kagongjok Syndrome” หรือ “ชีวิตในภาพฝัน” หมายถึง ภาวะหรือกลุ่มอาการที่บุคคลหมกมุ่นกับโลกออนไลน์จนส่งผลกระทบต่อชีวิตจริง
“กายวิปริตเพราะจิตเป็นเหตุ” ภาวะที่จิตใจแปรอารมณ์และความเครียดเรื้อรังเป็นอาการทางกาย ร่างกายพูดแทนใจที่ไม่อาจเอื้อนเอ่ย
หลายครั้งที่หลายคนเคยได้ยินคนพูดลอยๆ ว่า “คนนั้นบ้า” หรือ “เป็นโรคจิตแน่ๆ” แต่รู้ไหม? เบื้องหลังคำนี้ เขาหรือเราอาจกำลังเผชิญกับโรคที่ชื่อว่า จิตเภท (Schizophrenia) ที่คนจำนวนไม่น้อยไม่เคยคิดว่าตัวเองหรือคนใกล้ชิดจะป่วยเป็นโรคนี้
ทำไม Brownout Syndrome หรือ ภาวะ “หมดใจ” ในการทำงาน…ถึงทำให้พนักงานลาออกมากถึง 40%!!!!!!
สิ่งที่เรากำลังเผชิญอยู่อาจไม่ใช่แค่ความเครียดธรรมดา ... แต่อาจเป็น "Adjustment Disorder" หรือ ความผิดปกติในการปรับตัว
ทำไมขี้หลงขี้ลืม คิดช้า ลืมง่าย ความจำระยะสั้นแย่ลง ไม่มีสมาธิ ตัดสินใจผิดพลาด ถูกเจ้านายตำหนิ เครียดมาก กินไม่ได้ นอนไม่หลับ อ่อนล้า หมดแรงทั้งกายทั้งใจ
โรคหลงตัวเอง ไม่ใช่แค่นิสัยขี้อวด หรือการมั่นใจเกินเหตุ แต่คือ “ความผิดปกติทางบุคลิกภาพ” ที่ลึกซึ้งและมีความซับซ้อนมากกว่าที่หลายคนคิด อาการนี้ไม่เพียงแต่สร้างความทุกข์ใจให้กับผู้ป่วยเอง แต่ยังส่งผลกระทบต่อคนใกล้ตัว ทั้งในด้านความสัมพันธ์และคุณภาพชีวิต
Emotional Numbness ไม่ได้แปลว่าเป็นคนไร้หัวใจหรือไม่มีความรู้สึกใด ๆ เลย แต่เป็นภาวะที่จิตใจของเราปิดกั้นอารมณ์ ทั้งความสุข ความเศร้า หรือความเจ็บปวด ราวกับถูก “แช่แข็ง“
Hypersomnia Disorders คือ โรคง่วงนอนมากผิดปกติ มีภาวะตื่นยากมากจากการนอน แม้จะนอนไปมากกว่า 7-8 ชั่วโมง เมื่อตื่นแล้วก็รู้สึกว่าต้องการนอนต่อ หรือรู้สึกไม่สดชื่นเมื่อตื่นนอน
การบำบัดทางเพศ (SEX Therapy) คือ กระบวนการให้คำปรึกษาและบำบัดด้านเพศสัมพันธ์ โดยผู้เชี่ยวชาญที่มีความรู้ด้านจิตวิทยาและเพศศึกษา ช่วยให้คู่รักเข้าใจถึงสาเหตุและแนวทางในการแก้ไขปัญหาร่วมกัน
ในชีวิตจริง … มีผู้หญิงบางคนที่ใช้ชีวิตไม่ต่างกับละครน้ำเน่า ยอมเป็นนางเอกเรื่อง “จำเลยรัก” ที่โดนตบจูบ นอกจากจะต้องออกไปตรากตรำหาเงินมาเลี้ยงดูผู้ชาย (อสูร)
หลายคนที่มีปัญหาการนอนไม่หลับ ส่งผลเสียกระทบต่อสุขภาพทั้งร่างกายและจิตใจ เช่น เกิดอุบัติเหตุจากอาการหลับใน, ภูมิคุ้มกันอ่อนแอเสี่ยงต่อการติดเชื้อและโรคต่าง ๆ
รสนิยมทางเพศของแต่ละคนถือเป็นเรื่องส่วนตัว แต่ถ้าไปแอบส่องหรือแอบถ่ายใต้กระโปรงคนอื่นถือเป็นอาชญากรรม!!!
ใครเคยสังเกตคนใกล้ตัว แม้อายุยังน้อยแต่ทำไมผมถึงบางหรือศีรษะล้านเป็นหย่อม ๆ ???
รู้สึกว่าลูกดื้อ จงใจก่อกวน ควบคุมอารมณ์ไม่ได้ ซึ่งไม่ได้ปกติตามช่วงวัย
หลายคนจะตอบคำถามข้างต้นเรื่องความสุขได้ไม่ยาก ในขณะที่อีกหลายคนก็ยังมีข้อสงสัยว่าความสุขคืออะไร
บางคนจะรู้สึกเขินอายเวลาต้องเจอคนแปลกหน้า แต่ถ้าบางคนจะรู้สึกอายมากจนกลัว ไม่กล้าเข้าสังคมจึงพยายามหลีกเลี่ยงการสร้างความสัมพันธ์หรือมีปฏิสัมพันธ์ทางสังคมอย่างรุนแรง
ปรากฏการณ์มายาทางจิตวิทยา ที่เรียกว่า ”Liking Gap“ หรือช่องว่างแห่งความชอบ เกิดจากสมองด้านสังคมของเราที่มักจะจดจ่ออยู่กับข้อผิดพลาดมากกว่าสิ่งที่เราทำได้ดี ทำให้เรากลายเป็นคนโทษตัวเองเกินความเป็นจริง
“ภาวะตายทั้งเป็น” (Dead Inside) แม้ยังมีลมหายใจ แต่เหมือนร่างไร้วิญญาณ บางคนอาจจะเรียกว่า ภาวะสิ้นยินดี หรือ ภาวะหัวใจไร้ความรู้สึก ที่ส่งผลเสียกระทบต่อหน้าที่การงานและการดำเนินชีวิต
ปัจจุบันมีหลายคนที่มีสารพันปัญหาเรื่องการนอน พบได้ในทุกเพศ ทุกวัย ทุกอายุ ทั้งในเด็กและผู้ใหญ่ ที่มีปัญหาการนอนหลับยากจนกระทั่งนอนไม่หลับ
ฮิสทีเรียไม่ได้มีความเกี่ยวข้องกับความต้องการทางเพศหรือการขาดผู้ชายไม่ได้ แต่เป็นโรคจิตเวชซึ่งสามารถเกิดขึ้นได้ทั้งในผู้ชายและผู้หญิง เป็นความผิดปกติของบุคลิกภาพ
ทำไม… ลูกชอบดึงผมตัวเองเล่น จนผมหายไปเป็นหย่อมๆ ขนคิ้วก็แทบไม่เหลือแล้ว
ความรักที่มากล้น อยากให้ทุกสิ่งที่ลูกต้องการ เป็นภัยเงียบที่ส่งผลต่อพัฒนาการเด็ก ฮ่องเต้ซินโดรม มีสาเหตุหลักมาจาก "การเลี้ยงดูของผู้ปกครอง"
Love Bombing คือ พฤติกรรมของคนที่เข้ามาทำทุกอย่างให้เราประทับใจ เช่น นัวเนียพร่ำเพ้อบอกรักล้นใจ (Over-Communication of Love)
ชีวิตรักของหลายคู่ต้องล้มเหลวและพังยับเยิน เพราะไม่มีใครอยากเป็น “คู่กรรม” อยู่กับคนที่มีอาการ “พิษรัก … แรงหึง (เป็นบ้า)”
ในโลกยุคดิจิทัล … ไม่มีใครที่ไม่มีโทรศัพท์มือถือ จนโทรศัพท์มือถือกลายเป็นส่วนหนึ่งของชีวิตหรือเป็นอวัยวะที่ 33 ของชีวิตโดยไม่รู้ตัว
โรคกลัวการอยู่คนเดียว (Monophobia, Autophobia, Isolophobia, Eremophobia) หรือเป็นกลุ่มอาการ Fear of Being Alone ไม่ใช่แค่อาการเหงา แต่เป็นอาการกลัวที่ไม่กล้าออกไปไหนคนเดียว รู้สึกไม่มั่นใจ ไม่ปลอดภัย กลัวที่สาธารณะ กลัวการเข้าสังคม
โรคกามวิปริต (Sexual Perversion) คือ คนที่มีประสบการณ์ความตื่นตัวทางเพศในระดับสูงต่อวัตถุ สถานการณ์ หรือบุคคล ซึ่ง BDSM เป็นอีกหนึ่งกิจกรรมทางเพศที่มีลักษณะเฉพาะคนและเฉพาะกลุ่ม
Stalker หรือ คนที่สะกดรอยตามบุคคลอื่นหรือเหยื่อถือเป็นความผิดปกติทางจิต จะมีการสะกดรอยตามไปยังสถานที่ต่างๆ รวมถึงการสอดส่องหรือการสร้างปฏิสัมพันธ์ตามช่องทางต่างๆ
บุคลิกภาพผิดปกติแบบต่อต้านสังคม (Psychopaths) การรักษาผู้ป่วยให้ได้ผลดีจำเป็นจะต้องรักษาคนในครอบครัวที่เจ็บป่วยหรือมีบุคลิกภาพผิดปกติแบบต่อต้านสังคมร่วมด้วย ก่อนที่จะส่งผลเสียกระทบในระยะยาวต่อคนอื่นในครอบครัว
ภาวะไม่ยอมไปโรงเรียน หรือการปฏิเสธการไปโรงเรียน (School Refusal) คือเด็กและวัยรุ่นจะแสดงพฤติกรรมต่อต้านไม่ยอมไปโรงเรียนให้เห็นอย่างเปิดเผย
“โจรปล้นบ้าน 10 ครั้งยังไม่เท่าไฟไหม้ครั้งเดียว แต่ไฟไหม้ 10 ครั้งยังไม่เท่าคนในบ้านติดการพนัน”
กว่าจะเรียนจบมาก็ไม่ง่าย จบมาแล้วยังต้องมาดิ้นรนหางานทำอีก แต่สิ่งที่ยากยิ่งกว่าคือทำอย่างไรที่จะสามารถทำงานอย่างมีความสุขและอยู่รอดปลอดภัย
ผู้ป่วยที่เป็นโรคไบโพล่าร์ (Bipolar Disorder) บางช่วงจะมีอาการเปลี่ยนแปลง เช่น มีอารมณ์เพิ่มมากขึ้น อารมณ์ดีเกินเหตุ หรือโกรธโมโหรุนแรง
ความกลัว เป็นอารมณ์พื้นฐานช่วยให้สิ่งมีชีวิตอยู่รอดปลอดภัยจากอันตราย โดยมีปฏิกิริยาตามมา คือ เตรียมต่อสู้หรือหลบหนี (Fight or Flight)
Munchausen syndrome by proxy (MSBP) คือ พฤติกรรมที่บุคคลหนึ่งได้สร้างเรื่องราวให้เกินจริง
ผู้ป่วยบางคนมีอาการกลัวหรือรู้สึกอึดอัดและมีอาการทางกายร่วมด้วยหลายๆ อย่างเกิดขึ้นอย่างรวดเร็วและรุนแรง อาการทางกาย
การนอนหลับอย่างมีคุณภาพ จะส่งผลดีต่อสุขภาพทั้งร่างกายและจิตใจ ทำให้รู้สึกสดชื่น อารมณ์ปกติ สมาธิและความจำดี
ในปัจจุบัน เรามักได้ยินข่าวจากสื่อต่างๆ เรื่องคนคิดสั้นและทำร้ายตนเอง บางรายถึงกับเสียชีวิต
มีความสุข ยิ้มหัวเราะร่าให้กับคนทั้งโลก แต่ต้องมาร้องไห้ให้กับตัวเอง น้ำตารินตกในเศร้าใจเพียงลำพัง ที่เรียกว่า Smiling Depression
เคยไหม ... ที่ไม่อยากตื่นหรือถ้าตื่นขึ้นมาแล้วรู้สึกหมดแรง ไม่อยากลุกขึ้นไปทำงาน ???
ปัจจุบันหลายคนหันมาสนใจทานอาหารเพื่อสุขภาพ (อาหารคลีน) มีวินัยและใส่ใจในการเลือกทานกันมากขึ้น
ในบางครั้งความเศร้าอาจไม่ได้ถูกแสดงออกให้ใครเห็นโดยตรงแบบนั้นเสมอไป มีหลายคนเลือกที่จะปกปิดความรู้สึกหดหู่เหล่านั้นด้วยการยิ้มและหัวเราะเพื่อให้ตัวเองได้สัมผัสกับความสุขเหมือนคนอื่นบ้าง
ยังมีอีกหลายคนที่ไม่รู้ว่าตัวเองหรือคนใกล้ตัวมีภาวะ "หน้ากาก ... ซ่อนความเศร้า" (Masked Depression) หรือ "ภาวะไร้สุข" เป็นภาวะ "ซึมเศร้าแต่ไม่เศร้า"
การที่เด็กเล่นเกมส์ไม่ใช่เรื่องผิด เช่นเดียวกับผู้ใหญ่ที่ดูหนังดูซีรีย์ แต่ถ้าการเล่นเกมส์นั้นเกิดการเสพติดหมกมุ่นจนส่งผลเสียกระทบต่อสุขภาพ
พ่อและแม่ คือ “วัคซีนใจ” ที่ช่วยสร้าง “ภูมิคุ้มกันโลก” ที่ดีที่สุด ช่วยให้ลูกมีจิตใจที่เข้มแข็งและมั่นคง ช่วยให้ลูกสามารถดำเนินชีวิตได้อย่างมีความสุขทุกวัน
เด็กติดเกมส์ “เด็กไม่ใช่ต้นเหตุแต่เป็นผลลัพธ์ของปัญหา” ซึ่งมีปัจจัยต่างๆ ผสมผสานกัน
ในปัจจุบัน “อินเทอร์เน็ต” (Internet) หรือ โลกเสมือนจริง เข้ามามีบทบาทที่สำคัญในการดำเนินชีวิตมากขึ้น ไม่ว่าจะเป็นการค้นหาข้อมูลต่างๆ การติดต่อสื่อสาร หรือจะเป็นการอำนวยความสะดวกสบายในด้านต่างๆ